Literatura - Autor Strony Poleca

Kreatywnością interesujemy się na różne sposoby. Nie ma jednej najlepszej książki dla wszystkich. W naszym środowisku członków PSK, nauczycieli, pedagogów i psychologów szczególnie popularne są trzy książki :

Wszystkie odnoszą się wprost do praktyki kształtowania postaw twórczych, zawierają gotowe przykłady, wskazówki, ćwiczenia oraz nie pomijają teorii. Krótkie notatki o tych książkach podaję w tabelach poniżej. Jeszcze niżej wymieniam książki, które cenię i polecam.

Żywioły. Lekcje twórczości w nauczaniu zintegrowanym
Pakiet podręczników dla klas 1-3 szkoły podstawowej

Autorzy

Pozycje pakietu

Krzysztof J. Szmidt, Jolanta Bonar oraz Hanna Romanowska-Szewczuk

Pakiet podręczników Żywioły składa się z trzech zestawów, dla I, II i III klasy szkoły podstawowej. Do czerwca 2005 były dostępne

Klasa 1
ŻYWIOŁY. ZIEMIA. Książka dla nauczyciela.
ŻYWIOŁY. ZIEMIA. Książka ćwiczeń dla ucznia
ŻYWIOŁY. ZIEMIA. Karty kreatywne.

Klasa 2
ŻYWIOŁY. OGIEŃ I WODA. Książka dla nauczyciela.
ŻYWIOŁY. OGIEŃ I WODA. Książka ćwiczeń dla ucznia.
ŻYWIOŁY. OGIEŃ I WODA. Karty kreatywne.

Tytuł każdej książki zawiera frazę "Lekcje twórczości w nauczaniu zintegrowanym", którą w zestawieniu pominąłem.

Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne S.A.

Na każdą z książek pakietu składają się cztery części.

Część I - Widzę i myślę
Zbiór ćwiczeń rozwijających wrażliwość wzrokową, słuchową i dotykową oraz zdolności uwagi, koncentracji, obserwacji zjawisk i spostrzegawczości. Typowe ćwiczenia z tej części to: nasłuchiwanie i określanie odgłosów Ziemi, układanie zdań o wietrze, odgadywanie zastosowań ognia, rysowanie.

Część II Myślę i czuję
Ćwiczenia pobudzające zdolność dostrzegania problemów, ich formułowania, oryginalność, płynność i giętkość myślenia, analizy i syntezy, przekształcania informacji, kojarzenia faktów i zjawisk. Część ćwiczeń służy umiejętności odkrywania, rozpoznawania i określania emocji i uczuć. Ich celem jest także ośmielenie uczniów i zachęcenie ich do rozwiązywania problemów otwartych, usuwanie lęków i barier.

Część III Czuję i wyobrażam sobie
Ćwiczenia doskonalące umiejętność określania i wyrażania emocji i uczuć, a także zdolności wyobrażeniowych. W ćwiczeniach wykorzystywana jest m.in. muzyka, środki plastyczne, bodźce zapachowe. W ćwiczeniach korzysta się z kart interaktywnych, opracowanych osobno dla każdego żywiołu.

Część IV Wyobrażam sobie i jestem
Część z ćwiczeniami, rozwijającymi zdolności spontanicznego wyrażania myśli, uczuć i pomysłów poprzez gest, mimikę i pantomimikę oraz mowę, związanych z chęcią naśladownictwa, "bycia w roli" oraz udziału w zabawach tematycznych. Wczuwanie się w sytuacje związane z życiem człowieka i jego reakcjami na wszystkie cztery żywioły pomaga lepiej zrozumieć prawa przyrody i organizacji, kształtuje zdolność ekspresji i angażuje całą osobowość.

Książki do klasy 1 zawierają dodatkowo część wstępną "Poznajmy się lepiej", obejmującą ćwiczenia ułatwiające kontakty między dziećmi w nowej grupie koleżeńskiej. (wg informacji ze strony wydawnictwa)

Program zarejestrowany w Ministerstwie Edukacji Narodowej i Sportu :
DKW-4014-2/00

 

„Porządek i przygoda” Pakiet podręczników twórczości dla szkół ponadpodstawowych

Autorzy

Pozycje pakietu

Krzysztof J. Szmidt
Adam Borzęcki
Kazimierz Okraszewski
Barbara Rakowiecka

  1. Program nauczania „Porządek i Przygoda. Lekcje Twórczości”.
  2. Podręcznik „Porządek i Przygoda. Lekcje Twórczości”
    cz. I i II
  3. Przewodnik metodyczny dla nauczycieli
  4. Antologia podstawowych tekstów (polskich i obcych) z zakresu psychodydaktyki twórczości.

Witold Dobrołowicz uzupełnił publikację zadaniami typu „łamanie głowy”

Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne S.A. 1996

Program zarejestrowany w Ministerstwie Edukacji Narodowej i Sportu : DKW 4015-8/98

Małopolski Niepubliczny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli    prowadzi kursy przygotowujące do prowadzenia zajęć w szkołach według pakietu Porządek i Przygoda. Kurs obejmuje również pakiet Żywioły.

 

„Trening twórczości” - Nowa wersja znanego podręcznika.

Autorzy

Krótki opis

Edward Nęcka
Jarosław Orzechowski
Błażej Szymura

Książka dla psychologów, nauczycieli, pedagogów, książka dla osób prowadzących treningi lub wykorzystując w swojej pracy elementy treningu. We wprowadzeniu opisane są podstawowe założenia i przesłanki teoretyczne, zasady i strategie.
Potem duży zbiór starannie dobranych ćwiczeń ułożonych w kilka, poprzedzonych krótkim wstępem, większych rozdziałów :

umiejętności interpersonalne,
zdolności a w nich
abstrahowanie,
skojarzenia,
rozumowanie dedukcyjne,
analogie,
metamorfozy,
transformacje,
motywacje,
przezwyciężanie przeszkód.
organizacja treningu

Załączniki, na końcu książki, zawierają problemy dyżurne, ćwiczenia fizyczne oraz sposoby tłamszenia pomysłów

Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne 2005

Ważne polskie, bardziej ogólne publikacje.

 Lp.  Autor  Tytuł  Wydawnictwo
 Rok wydania
 1   Wiesława Limont   Synektyka a zdolności twórcze  UMK
 1994
 3   pod redakcją
Andrzeja Góralskiego
  Zadanie metoda rozwiązanie  WNT 
 1978
 4   Edward Nęcka   Psychologia twórczości  Gd.Wyd.Psych.
 2001
 5   Zbigniew Pietrasiński   Atakowanie problemów  Nasza Księg.
 1983 

W kolejnej tabelce trzy ulubione książki autora. Pierwsza to klasyczna pozycja, obowiązkowa dla wszystkich, którzy chcą coś rozumieć i czynić. Dwie następne dotyczą poprawnego myślenia. Pierwsza z nich może dla młodego czytelnika pachnieć myszką, ale moim zdaniem, to najlepsza książka pokazująca w prosty sposób, jak myśleć poprawnie. Druga to kolekcja błędów, wskazuje jak ich unikać. Widać z niej, jak rzadką rzeczą jest rozum i jak powszechne jest błądzenie.

 Lp.  Autor  Tytuł  Wydawnictwo
 Rok wydania
 1   Tadeusz Kotarbiński   Traktat o dobrej robocie  Ossolineum
 1969
 2   Stuart Sutherland   Rozum na manowcach  Książka i Wiedza
 1996
 3   Narcyz Łubnicki   Nauka poprawnego myślenia  W.Lubelskie
 1987

A oto ulubiona moja książka o myśleniu lateralnym. Jej autor jest jednym z ojców wiedzy o kreatywności. Książka ta do tej pory nie została przetłumaczona na polski. To świetna pozycja dla nauczycieli. Polecam ją również samoukom.

 Edward de Bono  Lateral thinking

Nieco zbliżoną pozycją, uboższą, co do treści, za to po polsku jest inna książka tego autora:

  Edward de Bono   Jak stosować myślenie lateralne  WSPiS